Het dak krijgt vorm

Het dak krijgt nu eindelijk vorm, mooi om te zien! Met waardevolle hulp van mijn “eigen” handige klusman, kon afgelopen week de nokbalk geplaatst worden en werden de dakspanten op maat gezaagd en aan de nok bevestigd.

20170624_134749

20170626_154434

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Ook het laatste kozijntje (voor de slaap”kamer”) heb ik na enig zoeken op marktplaats gevonden. Met hier en daar nog een extra dwarsbalkje voor de noodzakelijke stevigheid is het frame van ons Nanostek huisje klaar. Hoog tijd voor een feestje dus! Tijdens een gezellige borrel in de loods konden nieuwsgierige vrienden en bekenden het tussenresultaat bekijken,  onder het genot van heerlijk zelfgebakken brood van mede-loodsgebruiker Brood Leeft, kersen van stadsboerderij Caetshage en en Culemborgs bier van Brouwerij Vrijstad.

20170630_163208

Bij de bouw van het Tiny House werken we trouwens van buiten naar binnen, zodat we eventueel in de open lucht verder kunnen bouwen, mocht de loods toch voortijdig gesloopt gaan worden. Bovendien geeft het ons wat meer tijd om de plannen voor de precieze inrichting en installaties verder uit te werken.

20170628_104623Werkzaamheden voor de komende weken zijn:

  • OSB platen op het dak plaatsen;
  • dampopen folie aan de gehele buitenkant van het frame bevestigen;
  • kozijnen aan de buitenkant schuren en lakken;
  • … en dan kunnen we met de buitenafwerking beginnen (dakbedekking en wandbekleding).

Deze en volgende week heb ik weinig tijd om te bouwen want ik volg twee cursussen zodat ik straks de binnenkant mooi kan afwerken, en een goede keuze kan maken voor de benodigde installaties:

  • Cursus off-grid van Strohplatz, over o.a. zonneboilers, composttoilet, regenwater opvang, zelf elektriciteit opwekken, etc. Onmisbare informatie voor iedereen die zelfvoorzienend wil (gaan) wonen.
  • Cursus houtbewerking bij Stadswerkplaats Utrecht. In acht middagen leer ik de basis beginselen van houtbewerking, zoals schaven, met de beitel werken en verbindingen maken. De eerste middag bestond volledig uit het schaven van een ruw houten balkje, nooit gedacht dat ik zo trots zou zijn op een glad en haaks afgewerkt stukje hout ;).

20170703_152008

 

 

 

 

 

Over tomaten en komkommers

20170622_105637

De afgelopen maanden heb ik twee ochtenden per week vrijwilligerswerk gedaan bij Stadsboerderij Caetshage hier in Culemborg. Caetshage is een kleinschalige biologische zorgboerderij, waar heel veel verschillende soorten groenten en fruit worden geteeld, zowel in de volle grond als in de kas. Meewerken op een “echte” boerderij kan ik iedere hobby tuinier aanraden, want je steekt er veel van op, wat je vervolgens weer in je eigen tuin kan toepassen!

Daarom vandaag een paar tips uit de eerste hand, over de teelt van tomaten en komkommers (zelfde methode geldt ongeveer voor aubergines):

  1. Tomaten en komkommers groeien het beste in een kas, dan zijn ze eerder rijp en met name tomaten hebben dan minder last van phytophthera (schimmelziekte). De kas moet goed worden geventileerd, zodat de planten zo droog mogelijk blijven. Water wordt alleen gegeven bij de wortels. Komkommers kun je trouwens ook prima in de volle grond telen. Tomaten ook, als je een beetje geluk hebt met het weer (zoals de droogte van de afgelopen tijd …), of als je een afdakje boven ze plaatst. En zorg er dus voor dat er geen water op de bladeren en vruchten terecht komt.
  2. De planten groeien in de kas bij voorkeur langs touwtjes, en dat heeft een belangrijk voordeel ten opzichte van stokken (wat zelf altijd deed): ze kunnen namelijk horizontaal (scheef) afgelegd worden, waardoor je veel langere planten krijgt en dus meer vruchten. Naarmate de planten langer worden, wikkel je de plant steeds een stukje verder spiraalsgewijs om het touw heen (klosje touw aan de bovenkant wordt afgerold) en wordt het touw zijwaarts verplaatst. Zie foto 1 hierboven, de planten mogen niet dus boven het eind van het touw uitgroeien.
    De onderste bladeren worden verwijderd, telkens tot 1 blad onder de onderste tros/vrucht. Dit doe je elke 1 of 2 weken, afhankelijk van de groeisnelheid. Bij tomaten stopt mijn oogst meestal na de 5e tros, maar met deze methode kun je gemakkelijk 8 trossen per plant halen.
  3. Bij komkommers worden alle dieven (=okseltakken), nieuwe takjes vanuit de wortels en de meeste vruchtbeginsels verwijderd, zodat er elke tweede oksel 1 vrucht overblijft (bij snackkomkommers 1 vrucht in elke oksel), zie foto 2 hieronder. Bij tomaten wordt elke tros na de 5e vrucht getopt (kerstomaten na ca. 12 vruchten).
  4. Vruchtgroenten hebben veel voeding nodig. Dit kun je het beste verdund in het water geven, bijvoorbeeld door koemestkorrels op te lossen in een emmer water en vervolgens bij de voet van de planten te gieten.
  5. Oogst de vruchten tijdig, zodat de plant energie overhoudt voor de volgende (tros) vruchten. Komkommers zijn rijp wanneer het onderste “gerimpelde” stukje van de vrucht glad wordt.

Veel succes met de teelt!

20170622_105605

Bouwfase 2: de hoogte in!

20170602_123055-1

Na een studiemaand in China ben ik helemaal opgeladen en opgefrist weer aan de slag gegaan met de bouw van ons Nanostek huisje.

Eerste klusje was de isolatie in de vloer, en die vervolgens aftimmeren met 15 mm multiplex. Zowel isolatie als plaatmateriaal waren restanten die ik via Marktplaats heb gevonden, dus dat past prima in onze duurzame/circulaire aanpak!

Nu zijn algemene bouwmaterialen zoals hout en isolatie vrij gemakkelijk te vinden, lastiger wordt het wanneer je specifiekere zaken nodig hebt, zoals kozijnen, ramen en deuren. Maar met goed zoekwerk vond ik toch de benodigde onderdelen binnen een half uur rijden: 1 deurkozijn met raam, 1 raamkozijn met  openslaande ramen (=woonkamer raam), en 6 kleine klepramen voor o.a. badkamer, keuken en slaapkamer.

Omdat we niet werken met standaardmaten, of een van tevoren gemaakt detailontwerp, hebben we geen bouwtekening (wel ouderwetse schetsen op papier :)) en bouwen we de wanden op vanuit de beschikbare materialen. Dat betekent: eerst het buitenframe (hoeklatten) plaatsen, daarin de kozijnen bevestigen, en vervolgens het frame opvullen met staande balken, daarbij rekening houdend met een breedte van 62,5 cm van het Cemplaat isolatiemateriaal waarmee de wanden straks opgevuld gaan worden. Hieronder zie je het resultaat tot zover:

20170530_115515

20170615_160934

Op vrijdag 30 juni aanstaande plannen we een open huis/borrel voor vrienden en bekenden. Dan hopen we al wat meer te kunnen laten zien van de indeling en vorm van het huisje!

20170402_181734

Voorjaar met hindernissen

De lente, en dan vooral de maand mei, vind ik zelf de mooiste periode in het moestuinjaar: als alles wat gezaaid is gaat ontkiemen en groeien, de stijgende temperatuur buiten werken weer plezierig maakt, en al dat jonge frisse groen vol belofte zit van heerlijke groenten die later in het jaar geoogst kunnen worden.

Het was echter een voorjaar met hindernissen. Allereerst was het erg koud tot ongeveer half mei, wat het ontkiemen en groeien erg vertraagde. Mijn tuinbonen kwamen zelfs helemaal niet op. Verrot in de grond of opgegeten door muizen/vogels?

Verder was ik zelf de hele maand mei in China, wat betekende dat ik een sterk aangepast teelschema moest maken. Maar met een goede voorbereiding blijkt het prima mogelijk (alhoewel niet heel leuk) om de belangrijkste groeimaand van het jaar op afstand gade te slaan. En in China deed ik alvast inspiratie op voor nieuw te telen groenten!

20170520_102555

Kort samengevat deed ik de volgende aanpassingen in mijn voorjaarsplanning:

  • Met zaaien had ik rekening houden dat er in mei nog nauwelijks iets te oogsten mocht zijn. Dus geen spinazie en radijsjes gezet dit jaar, en de peultjes wat later gezaaid dan normaal (half maart).
  • Verder had ik in maart en april al peultjes, bietjes, wortels en prei gezaaid, en uien en aardappels gepoot. Dat kan allemaal lekker doorgroeien in mei.
  • Mijn kas werd eind april volgezet met tomaten, aubergines, paprika’s en pepers. Voor de kas heb ik een automatisch watergeefsysteem van De Wiltfang, hiermee kan je maximaal twee weken afwezigheid overbruggen, heel handig voor vakanties.
  • Voorgezaaide mais, sojabonen, kolen, kruiden en de restanten van de “kas”planten werden eind april buiten uitgeplant. De sojabonen zijn het meest kougevoelig en mochten eerst nog onder “cloches” (plastic beschermkappen, kant en klaar te koop of zelf te maken van plastic verpakkingen).
  • Komkommer- en pompoenplantjes waren heel klein, die mochten tot eind mei in pot in de kas blijven staan.
  • Rabarber: zoveel mogelijk eind april al geoogst en meteen ingevroren. Daar kan ik nu allerlei heerlijks mee maken, zoals rabarbercrumble, rabarbertaart, of rabarber-aardbeien-vlierbessen siroop
  • Meteen na terugkomst bonen en courgette gezaaid. Met de huidige warme temperaturen kiemen die supersnel!

In mei werd er door mijn lieve thuisfront alleen water gegeven wanneer nodig, en het grootste onkruid werd verwijderd. Meteen na terugkeer op 30 mei kon ik sla, rucola en peultjes oogsten, dat was heerlijk thuiskomen. 🙂

20170531_183818.jpg

De bouw is begonnen

IMG-20170411-WA0002

Eindelijk, na weken van loods regelen, bouwmaterialen zoeken en verzamelen, en de (kleinste maat maar desondanks enorme) trailer ophalen bij Vlemmix, is het tijd om met de bouw van ons Tiny House te beginnen. Over een leuke Nederlandse naam heb ik een tijdje nagedacht, en het is uiteindelijk NANOstek (Nieuw en Alternatief Nederig Onderkomen 🙂 ) geworden, met dank aan meedenken door collega José, en mede geïnspireerd door het recent afgeronde promotie onderzoek van Franc over nanosensoren (hoera doctor Franc!).

Als je meer verhalen over het bouwen van Tiny Houses hebt gelezen, dan liggen de volgende stappen nogal voor de hand: eerst wordt de vloer op de trailer gebouwd, en vervolgens de wanden en dak daarop geplaatst. Het enige verschil bij ons is dat we het ontwerp geleidelijk ontwikkelen omdat we deels afhankelijk zijn van de gevonden tweedehands bouwmaterialen, zoals soort isolatie, dikte van (hout)platen, en afmetingen van deuren en ramen.

Als eerste dus de bodem: een laag dunne betonplex en daarop een frame van balken. Het frame wordt eerst in elkaar geschroefd van gebruikte 5×7 vurenhouten balken (zie foto hieronder), en daarop worden de platen 6,5 mm betonplex vastgezet. Vervolgens wordt het geheel omgekeerd en van isolatie en bovenvloer voorzien. Al het verwerkte materiaal wordt gewogen, om zo goed mogelijk te kunnen monitoren of we inderdaad binnen het maximum gewicht van 3.500 kilo blijven.

Tussen de metalen balken van de trailer en de vloer liggen matjes van gerecycled rubbergranulaat voor demping en ontluchting. Deze worden ook vaak gebruikt om terrasvlonders/tegels op te leggen. Omdat de bodem niet dampopen wordt gemaakt zoals dak en muren (een waterdichte onderkant is moeilijk om dampopen te bouwen), ga ik als isolatie in de vloer restanten glaswol (gemaakt van gerecycled glas) gebruiken, een kleine restpartij die ik voordelig op de kop kon tikken 🙂
In de wanden komt dan ecologische isolatie van gerecycled jute.

Tussen het bouwen door besteed ik ook veel tijd aan het zoeken van bouwmaterialen op Marktplaats en het leren van de ervaringen van andere tiny houses bouwers, vooral door het lezen van blogs. Gisteren konden we bovendien in het prachtige huisje van Jan-Willem en Noortje in Rotterdam in het echt bewonderen, en hebben we weer veel inspiratie opgedaan.

In de maand mei ligt de bouw grotendeels stil want dan ben ik Chinees aan het studeren in Kunming, om in juni weer met nieuwe energie aan de slag te gaan!
Franc denkt intussen na over slimme elektronica voor de warmte- en elektriciteitsvoorziening van onze Nanostek ….

20170421_143226

IMG-20170427-WA0003-1.jpg

Bouwmaterialen verzamelen

De eerste weken van ons tiny house bouwproject staan in het teken van bouwmaterialen verzamelen!

Omdat we duurzaam en circulair willen bouwen, kiezen we zoveel mogelijk voor tweedehands OF gerecyclede OF ecologische bouwmaterialen. Het kost alleen wel wat meer tijd met snuffelen op Marktplaats, en heen en weer rijden met de aanhanger van de buurman ….

De oogst aan materialen is tot nu toe:

  • 70 m2 red cedar planken voor de buitenbekleding (gebruikt)
  • 50 stuks balken 5 x 7 x 400 cm om het frame van te bouwen (gebruikt)
  • 2 pakken (12 m2, 8 cm dik) Cemplaat isolatie, gemaakt van gebruikte juten cacaozakken (gerecycled, restpartij)
  • 1 rol rubbergranulaat strip 1 x 8 x 1000 cm om tussen trailer en frame te plaatsen (gerecycled rubber)
  • 2 kleine kozijnen 48 x 82 cm met dubbel glas (gebruikt)
  • 6 platen 6.5 mm betonplex 250 x 125 (nieuw want tweedehands niet te vinden)

20170409_152219

De trailer wordt trouwens nieuw aangeschaft, want tweedehands was lastig te vinden in de juiste maat en vrijwel net zo duur. Bovendien willen we graag dat het huisje zo lang mogelijk meegaat, dat is natuurlijk ook duurzaam! Volgende week dinsdag halen we de trailer op, en dan kan de bouw beginnen.

Op de verlanglijst voor deze maand staan nog meer materialen, zie lijstje hieronder, dus als iemand nog iets bruikbaars heeft liggen en dat aan me wil verkopen, hoor ik het graag:

  • kozijn voor ramen en deuren met dubbel glas, o.a. een voordeur en diverse (kleine) maten ramen
  • meer isolatiemateriaal (ecologisch, bijvoorbeeld van jute of vlas)
  • dun plaatmateriaal en/of planken voor binnen bekleding
  • dakbedekking, bijvoorbeeld Onduvilla dakplaten, of gerecycled rubber dakleien.
  • dampopen / dampremmende folie om constructie aan binnen- en buitenzijde mee af te dekken (ecologisch, nieuw aanschaffen)
  • schroeven en ander montagemateriaal

 

NB – Het ophalen van bouwmaterialen kost natuurlijk wel brandstof, en dat is weer niet zo milieuvriendelijk …
Het aantal gereden kilometers houd daarom ik bij, zodat ik na afloop een aantal CO2-certificaten kan aanschaffen bij Trees For All om mijn dieselgebruik te compenseren.

Er wordt een huisje gebouwd!

Vanaf deze week heb ik ruim 5 maanden een sabbatical. Een soort ingeplande midlife-crisis dus. Tijd om even afstand te nemen van (kantoor)werk, veel andere leuke dingen te doen, en nieuwe toekomstplannen te maken.

Bij het doen van leuke dingen hoort ook het zelf bouwen van een zogenaamd Tiny House. Niet omdat we graag willen verhuizen, maar vooral omdat we het leuk vinden om zelf iets te bouwen, en omdat we de trend van minimalistisch en duurzaam wonen heel inspirerend vinden. Mijn slimme sleurhut wordt een klein huisje, dat voldoet aan de volgende criteria:

  • Zelfvoorzienend en off-grid, dus niet afhankelijk van elektriciteitsnet, gasnet of riool. Bijvoorbeeld door toepassing van zonepanelen en een composttoilet.
  • Hierdoor ook duurzaam in gebruik, want geen gebruik van fossiele brandstoffen, energiezuinig, waterzuinig, en weinig afval.
  • Verplaatsbaar, want gebouwd op een trailer die achter een -zware- auto verplaatst kan worden. Dit betekent wel beperkingen aan afmetingen en gewicht, zoals maximaal 2.55 meter breed, en 3.500 kg zwaar.
  • Geschikt voor permanente bewoning. Ook al gaan we er voorlopig zelf nog niet in wonen, het is daar wel geschikt voor. Dus degelijk gebouwd, en praktisch in het dagelijks gebruik met alle functies die je van een woning verwacht zoals een keuken en een badkamer.

Via deze pagina van mijn blog ga ik geïnteresseerden op de hoogte houden van de bouwvorderingen, en van de afwegingen die we maken bij de bouw, zoals ontwerp, indeling, techniek, etc.

De bouw start pas na 11 april, want dan kunnen de we trailer gaan ophalen. Een mooie loods om droog en dichtbij huis te kunnen bouwen heb ik ook al gevonden, met dank aan het duurzame netwerk van Culemborg 🙂
Totdat de bouw kan starten zijn we lekker druk met het zoeken van tweedehands/duurzame bouwmaterialen, en filosoferen over de meest handige inrichting en technische snufjes. Zoals gisteravond een studie in dakvormen, aan de keukentafel: